Bernard Essers – Dromen in het duin

Bernard Essers – Dromen in het duin

24 mei t/m 1 november 2026

De tentoonstelling Bernard Essers – Dromen in het duin begon niet met een plan, maar met een toevallige ontmoeting in het depot van Museum Kranenburgh.

In 2023 maakte ik voor Museum Kranenburgh de tentoonstelling In de rug van de zee. Mijn vertrekpunt was de eigen collectie van het museum. Ik grasduinde door de stukken in het depot op zoek naar kunstenaars die zich hadden laten inspireren door het landschap in en rondom Bergen. Tussen al die namen stuitte ik op één die ik nog niet kende: Bernard Essers.

Essers was een graficus, leerde ik al snel, die het grootste deel van zijn leven in Bergen woonde en werkte. Zijn jeugd op Java, zijn opleiding aan het Royal College of Art in Londen ten tijde van de Arts and Crafts-beweging, de invloeden van de Japanse prentkunst gecombineerd met de fascinatie van Essers voor het Noord-Hollandse landschap gaven zijn werken iets ongrijpbaars. Ik was op slag weg van zijn romantische, symbolistische en dromerige houtsneden en houtgravures.

Essers laat zich niet eenvoudig in een stroming plaatsen. Hij bewoog zich in de geografische omgeving van de Bergense School, maar werkte niet in het gematigde expressionisme waar die bekend om staat. Hij voelde meer verbinding met de symbolisten en de literaire kringen in en rondom Amsterdam. Maar de band met Bergen is en blijft sterk. In Bergen ging Essers in de leer bij de grafici Johannes Graadt van Roggen en Jaap Veldheer, pioniers van de kunstenaarsavant-garde die zich aan het begin van de twintigste eeuw in het dorp vestigden. Zijn werk werd gekocht door de bekende Bergense mecenas Piet Boendermaker, en in 1920 verhuisde hij er zelf naartoe. Meer dan welke collega ook bleef hij gefascineerd door de duinen, polders en bossen.

Toen ik mijn plan bij het museum neerlegde, bleek ook de directeur meteen enthousiast. Zo groeide uit één onbekende naam in het depot een tentoonstelling van zo’n zeventig werken. Bernard Essers – Dromen in het duin is van 24 mei tot en met 1 november 2026 te zien in Museum Kranenburgh, Bergen.

Pers